W środę, 9 grudnia br., senacka Komisja Gospodarki zajmować się będzie zmianami w ustawie Prawo energetyczne, dotyczącymi m.in. obowiązkowego handlu energią na giełdzie. Jak Pan ocenia propozycje tych zmian?

W projekcie ustawy powinna być zmiana, pozornie niewielka, ale która ponownie "stawia ustawę na nogi", ponieważ obecnie "stoi na głowie". Chodzi o zapis dopuszczający możliwość handlu energią zarówno na towarowej giełdzie jak i internetowych platformach obrotu energią. Ten zapis wywraca nie tylko obowiązek handlu przez giełdę w wys. 15 proc. dla wszystkich wytwórców, ale wywraca całą ustawę. Dzieje się tak, ponieważ nie sposób zdefiniować tego, czym są internetowe platformy obrotu.

Wydaje się, że ci posłowie, którzy proponowali tę zmianę, znają alternatywne platformy obrotu z rynku papierów wartościowych, a to jest zupełnie coś innego niż w przypadku energii. Na rynku papierów wartościowych alternatywną platformą obrotu również jest regulowany podmiot, który powierza rozliczenia licencjonowanej izbie rozliczeniowej. Internetowa platforma obrotu bez doprecyzowania czym ona jest, może oznaczać np. platformę, której członkami mogą być wyłącznie podmioty z tej samej skonsolidowanej grupy. Wtedy to nie jest oferowanie publiczne lecz handel w "gronie przyjaciół", między którymi można dowolnie ustalać ceny.

Obecnie główna część ruchu na platformach internetowych odbywa się na platformach brokerskich zlokalizowanych poza Polską. Ruch na tych platformach nie jest handlem publicznym, lecz handlem dwustronnym. Trzeba wybrać nie tylko ofertę ale również zaakceptować kontrahenta, a więc nie jest spełniona podstawowa zasada giełdowa, czyli obrót anonimowy. Nie istnieje tam żadna dokumentacja, więc pojawia się pytanie po co ustalać obowiązek, którego sprawdzenie jest niemożliwe? Nie sądzę, aby prezes URE otrzymywał jakiekolwiek sprawozdania z aktywności poszczególnych polskich członków platform takich jak TFS czy GFI.

Andrzej Czerwiński, poseł PO, zapowiadał, że będą próby doprecyzowania pojęcie internetowe platformy obrotu energią, albo w formie poprawek do ustawy albo w formie rozporządzenia.

Ograniczenie wolności gospodarczej w Polsce, według wyroku Trybunału Konstytucyjnego, może nastąpić wyłącznie na drodze ustawy. Narzucenie obowiązku sprzedaży energii na giełdzie jest bez wątpienia ograniczeniem wolności gospodarczej, zatem próba zawężenia poprzez rozporządzenie byłaby prawnie nieskuteczna. Nie wiem jak można w ustawie sprecyzować wymogi wobec platformy internetowej, aby spełniała ona rolę giełdy. Jak powiemy, że ona ma być giełdą, to ma być giełdą. Jeśli z punktu widzenia ustawodawcy jest jakiś problem, że dziś w Polsce jest tylko jedna giełda towarowa energii - chociaż nie uważam, że jest to monopolizacja, ponieważ TGE jest tylko miejscem zawierania transakcji, na ceny nie mamy najmniejszego wpływu - to można zapisać w ustawie, że obok giełd towarowych miejscem zawierania transakcji w ramach obliga mogą być także tzw. rynki regulowane.