Jakie są największe przeszkody w realizacji inwestycji w nowe moce wytwórcze?

Poza kilkoma stosunkowo niedużymi projektami biomasowymi, inwestycji w sektorze wytwarzania nie ma. Jest kilka przeszkód formalno-prawnych, z powodu których nowe moce nie powstają.

Grupy energetyczne czekają na decyzję Komisji Europejskiej ws. przydziału darmowych uprawnień do emisji CO2 dla nowych bloków. Decyzja w tej sprawie jest konieczna, aby móc przygotować wiarygodną projekcję finansową i zdobyć finansowanie na budowę nowych bloków. Decyzji, które projekty inwestycyjne otrzymają darmowe uprawnienia do emisji CO2, można spodziewać się dopiero za kilka miesięcy.

Darmowe uprawnienia mogą otrzymać tylko te inwestycje, które do końca 2008 r. były "fizycznie rozpoczęte". Tu jest duże pole do interpretacji tego zapisu. Niektóre organizacje ekologiczne utrzymują, że aby uznać inwestycję za fizycznie rozpoczętą, musi zostać wydane pozwolenie na budowę, a większość z dużych projektów wówczas pozwolenia na budowę nie miała. Firmy energetyczne słusznie argumentują, że przed uzyskaniem pozwolenia na budowę trzeba wykonać wiele prac przygotowawczych, dokonać różnych procedur formalno-prawnych, przygotować niezbędną dokumentację, więc realizując te prace, proces fizycznej realizacji został rozpoczęty.

Inny czynnik wpływający na opóźnienia inwestycyjne to zmiany własnościowe. Grupy Energa i Enea czekają na procesy prywatyzacyjne. To generuje pewną niepewność wewnątrz tych grup, ich zarządy zaczęły organizować procedury przetargowe, aby nie tracić czasu, ale czym innym jest rozpoczęcie procedury, a co innego oznacza posiadanie pełnej mocy do podjęcia decyzji o podpisaniu kontraktu wartego kilka miliardów zł. Niepewność właścicielska to obszar, który nie ułatwia życia żadnej ze stron.

Kolejny problem to stosowanie przepisów ustawy o zamówieniach publicznych. Największe podmioty w Polsce, poza inwestorami prywatnymi, realizują inwestycje w oparciu o Prawo Zamówień Publicznych (PZP). Ma to swoje uzasadnienia, ale wydłuża znacznie okres inwestycji i traktuje w sposób bardzo formalny i rygorystyczny procedury, w związku z czym klienci się usztywniają i przygotowują bardzo szczegółowe Specyfikacje Istotnych Warunków Zamówienia (SIWZ). Często SIWZ to w zasadzie gotowy wstępny projekt, z narzuconymi parametrami technicznymi, co czasami hamuje i ogranicza możliwości złożenia najbardziej ciekawych wariantowych ofert przez dostawców.